روز ۲۱ دسامبر ۲۰۱۱ دادگاه عالی اروپا با صدور حکمی اعلام کرد در صورتی که شرایط زندگی و مراحل رسیدگی به پرونده پناهجویان در یکی از کشورهای اتحادیه اروپا غیر انسانی، یا تحقیر آمیز و یا غیرمنصفانه باشد، هیچ یک از کشورهای اتحادیه اروپا نمی توانند پناهجو را به آن کشور بازگردانند.
برپایه قرارداد دوبلین، کشورهای اتحادیه اروپا موظف هستند اگر پناهجوئی را که پیشتر در کشور دیگری از اتحادیه اروپا گذر کرده و از آنجا خودش را به کشور دیگری رسانده است، به همان کشور بازگرداند که آن پناهجو پیشتر در آنجا بوده، یا از آنجا گذر کرده، یا ویزای آنجا را داشته و یا در آنجا درخواست پناهندگی داده نموده است.
اما دادگاه عالی اروپا در بررسی شکایت چند پناهجو از افغانستان، ایران و الجزایر که از یونان خود را بریتانیا رسانده بودند به این نتیجه رسید تصمیم بریتانیا برای بازگرداندن این پناهجویان به یونان درست نمی باشد.بر پایه این حکم، وظیفه کشورهای اتحادیه اروپا مطابق پیمان نامه های مرتبط با پناهجویان این می باشد که حقوق بنیادین آنها را رعایت و تضمین کنند. اما وقتی مشخص می شود که شرایط زندگی در کشور دیگری از اتحادیه اروپا که پناهجو از آنجا آمده غیر انسانی بوده و حداقل های استاندارد لازم را نداشته و یا مراحل رسیدگی به درخواست پناهندگی غیر منصفانه است، نباید پناهجو به آن کشور بازگردانده شده و پرونده اش باید در کشور تازه ای که پناهجو خود را به آنجا رسانده است بررسی شود.
پناهجویانی که از یونان، مالت و ایتالیا به دیگر کشورهای اروپای غربی در اتحادیه اروپا آمده اند از شرایط غیر انسانی در آنجا حکایت می کنند. گزارش سازمانهای حقوق بشری که بطور مستقل از این کشورها بازدید کرده اند نیز نشان میدهد که بسیاری از پناهجویان در این کشورها سرپناه نداشته، پول دریافت نکرده، از امکانات پزشکی محروم بوده و در مراحل پناهندگی نیز از مترجم به زبان مادری محروم بوده و برای یک دوره بسیار طولانی در بلاتکلیفی باقی می مانند.
چنین شرایطی با استاندارهای مورد توافق کشور های اتحادیه اروپا مغایرت داشته و ناقض حقوق بنیادین پناهجو می باشد.
