بر اساس تحقیقاتی که نتایج آن در شماره اخیر گاهنامه آکادمی ملی علوم آمریکا منتشر شده است، واکسن جدیدی که برای درمان اعتیاد به هروئین ساخته شده در آزمایشهای اولیه روی موشها نتایج موفقیتآمیزی داشته است.
مدیران این پژوهش که توسط مرکز تحقیقاتی «اسکریپس» در کالیفرنیا انجام شده است میگویند که این واکسن اکنون برای انجام آزمایش روی انسانها نیز آماده است.
پژوهشهای اولیه در مورد این واکسن در سال ۲۰۱۱ نشان داد که این دارو میتواند مانع اعتیاد موشها به هروئین شود، بدون آن که روی استفاده این حیوانات از انواع دیگر مواد مخدر که برای کاهش درد آنها تجویز میشده تاثیر منفی بر جا بگذارد.
این پژوهش با استفاده از این دستاورد آزمایشهای بیشتری را روی موشهایی که معتاد بودند انجام داده و بعدا معلوم شد که این دارو باعث میشود که موشهای معتاد حتی پس از مدتی دوری از مواد مخدر دیگر از هروئین استفاده نکنند.
ترک اعتیاد انسانها به هروئین با واکسن کار دشواری است، چون برای جلوگیری از تاثیرگذاری هروئین بر بدن فرد معتاد واکسن مورد نظر علاوه بر هدف گرفتن خود این ماده مخدر، باید مواد شیمیایی را که محصول ورود هروئین به خون فرد معتاد است نیز تحت تاثیر قرار داده و مهار کند.
ماده مخدر هروئین به فاصله چند ثانیه پس از تزریق در خون به ماده شیمیایی به نام «اسیتیلومورفین ۶» و مورفین تجزیه میشود. این مواد سپس به مغز رسیده و با اثرگذاری روی بخش دریافت مواد مخدر مغز تاثیرات روانی شدیدی بر جای میگذارند.
واکسنی که توسط مرکز تحقیقات پزشکی «اسکریپس» تهیه شده است با جلوگیری از تجزیه ماده هروئین در خون انسان باعث میشود که این مواد شیمیایی به مغز نرسد. به این ترتیب مانع از آن میشود که بدن فرد معتاد از دریافت هروئین لذت ببرد.
در این تحقیقات به موشهای آزمایشگاهی آموزش داده بودند که با سه بار فشار دادن یک زبانه کوچک هروئین تزریقی خود را دریافت کنند. در مدت دوازده ساعتی که دریافت هروئین به عهده خود موشها گذاشته شده بود این حیوانات با حرص و ولع شدیدی مقدار زیادی هروئین دریافت میکردند.
پس از این دوره، پژوهشگران موشها را در یک محل دیگر و بدون تزریق هروئین نگهداری کرده و به تعدادی از آنها واکسن را تزریق کردند. موشهایی که این واکسن را دریافت نکرده بودند به محض بازگشت به محلی که هروئین در آن موجود بود دوباره با حرص و ولع شدیدی شروع کردند به استفاده از هروئین. ولی آن عده از موشهایی که به آنها واکسن تزریق شده بود از اعتیاد دست برداشتند.
اگر این واکسن مرحله آزمایش روی انسان را نیز با موفقیت پشت سر بگذارد میتواند در دورههای ترک اعتیاد به افراد معتاد کمک کند که دوباره به ماده مخدر روی نیاورند. بر اساس اطلاعاتی که توسط موسسه ملی اعتیاد در آمریکا تهیه شده است حداقل دو میلیون و ۲۰۰ هزار نفر از مردم این کشور حداقل یک بار هروئین مصرف کردهاند و حدود ۲۳ درصد از این افراد به هروئین معتاد میشوند.
اوایل سال جاری نیز یک پژوهشگر مکزیکی نوع دیگری از واکسن موثر برای ترک اعتیاد به هروئین را تولید و به نام خود ثبت کرده است.
مرکز تحقیقات پزشکی «اسکریپس» در حال حاضر در جستجوی یک شرکت داروسازی است که حاضر باشد هزینههای چندین میلیون دلاری آزمایش این واکسن روی انسان را تامین کند.
