تحقیقات جدید نشان داد پژوهشگران اعتقاد دارند خواب بعد ازظهر میتواند استرس روزانه را کم کند.
پژوهشگران معتقدند که خواب بعد از ظهر بخشی از ریتم بیولوژیک روزانه است. بدن به این استراحت نیاز دارد تا استرسی که در طول روز به آن وارد شده را دفع کند.
ژنها کارکرد ساعت بدن را تعیین میکنند و در واقع دو بار خوابیدن، یکبار ظهر و یکبار شب، بخشی از روند طبیعی بدن بزرگسالان است.
در مجموع این تصور وجود دارد که دلیل گرایش به خوابیدن هنگام ظهر خوردن غذای سنگین است که در ما حس خستگی و خوابآلودگی ایجاد میکند.
«گوران هایاک» پژوهشگر خواب و مدیر کلینیک روانپزشکی و رواندرمانی در بامبرگ (جنوب آلمان) گفت: خوردن غذای مفصل تنها دلیل گرایش شدید به خواب بعد از ظهر نیست.
حتی بدون خوردن ناهار نیز، احساس خستگی ظهر به سراغ ما میآید. افرادی که حدود ساعت 7 صبح از خواب بیدار میشوند، معمولا حدود ساعت 2 بعداز ظهر احساس خوابآلودگی میکنند. البته خوردن ناهار باعث میشود که این احساس زودتر به سراغمان آید و همچنین شدیدتر باشد.
خواب بعدازظهر نباید بیشتر از 20 دقیقه باشد
هایاک توصیه کرد که اگر وقت به اندازه کافی برای استراحتی کوتاه در بین روز وجود دارد، بایستی از این فرصت استفاده کرد.
«چرت بعداز ظهر» برای رفع خستگی کار روزانه و تجدید نیرو بسیار مفید است.
نکته مهم در مورد برنامهریزی برای خواب بعد از ظهر این است که نباید طولانیتر از 20 دقیقه باشد تا فرد وارد مرحله عمیق خواب نشود، زیرا در این صورت بیدار شدن و از سرگرفتن فعالیت و کار روزانه سختتر خواهد شد.
ما در موقعیتهای مختلف سعی میکنیم کمبود خواب شبانه را در طول روز جبران کنیم.
«هایاک» معتقد است که این کار امکانپذیر است، اما باید توجه کرد که خواب هنگام روز بیشتر از 20 دقیقه طول نکشد، در غیر این صورت تنظیم مدت زمان مناسب برای خواب شبانه دشوار میشود.
خواب بعدازظهر نباید عمیق باشد
هایاک گفت: مبارزه با خستگی و خوابآلودگی استرس بهمراه میآورد.
در صورتی که استراحتی کوتاه در قالب «چرت بعدازظهر» این استرس را از بین خواهد برد.
استرس به جسم و روح آسیب میرساند، هدف از خواب بعد از ظهر خوابیدن عمیق نیست، بلکه رسیدن به آرامش عمیق و تمدد اعصاب است.
به طور مثال گفته میشود که «سالوادور دالی» نقاش مشهور اسپانیایی، هنگام ظهر قاشقی در دست میگرفت، در صندلی خود مینشست و چشمان خود را میبست.
هنگامی که خوابش میبرد، عضلات بدنش شل میشد و قاشق از دستش به زمین میافتاد و او از صدای افتادن قاشق بیدار میشد.
«دالی» گفت: این، دقیقا همان مقدار خوابی است که من نیاز دارم.
کاهش عادت خواب ظهر؛ پیامد صنعتی شدن
هایاک خود توضیح میدهد که سر کار در کلینیک این فرصت را ندارد که بعد از ظهرها استراحت کند، اما هنگامی که احساس خستگی میکند روی صندلی کار خود مینشیند و برای چند لحظه چشمانش را میبندد تا انقباض موجود در ماهیچهها بر طرف شود.
او گفت: در واقع در این موقعیت نمیخوابم، برای من نکته مهم این است که این 30 ثانیه را داشته باشم تا بتوانم استراحت کنم.
در کشورهای آسیایی خواب بعدازظهر بخش ثابت برنامه روزانه بوده است، اما در پی صنعتی شدن زندگی، این رسم دیرینه در این جوامع نیز کمرنگ شده است.
برخی از شرکتها در کشورهای غربی تلاش میکنند با در نظر گرفتن اتاقهای استراحت به کارمندان خود این فرصت را بدهند که برای چندین لحظه از محیط کاری فاصله گرفته و استراحت کنند.
اما کارمندان از این اتاقهای استراحت استقبال چندانی نمیکنند، زیرا به طور کلی استراحت هنگام روز به معنای تنبلی است و بیشتر افراد دوست ندارند تا چنین تصویری از خود به اطرافیان انتقال دهند
